OVER/YUMURTALIK
KANSERI - CANCER DE L’OVAIRE
Sevgili Okurlar,
Kadin kanserleri hakkinda bilgi vermeye devam ediyoruz.
Bu ay kadin kanserleri içerisinde az rastlanan ancak teshisi geç ve guç oldugu için olduruculugu yuksek olan bir kanserden over/yumurtalik kanserinden bahsedecegiz.
Fransa’da over kanseri kadinlarda en SIK rastlanan 8. Kanserdir. Ancak olum orani açisindan 4. Siraya yukselmektedir.
Fransa’da yilda ortalama 4500 kadin over kanserine yakalanmaktadir ve maalesef teshis konuldugunda kadinlarin % 75 inde hastalik ileri dereceye ulasmis olmaktadir.Yaklasik 3000 kadin her yil Fransa’da over kanserinden olmektedir.
Overler batin boslugunda bulunan 3.5x2 cm boyutlarinda, 10 gram agirliginda, buyukçe bir badem seklinde organlardir.Rahim/uterus a gevsek bir bag ile baglidirlar ve rahimin tubalariyla (rahim borulari) iliskilidirler.
Overlerin buyuklugu sabit degildir.Yumurta uretmekle yukumlu olduklari için her siklusta buyuyup kuçulurler ve yumurtlama oncesi ve sonrasi SIVI kesecikleri seklinde « kystler » olusturabilirler.
Hemen tum kadinlarin yasamlarinin muhtelif donemlerinde gorulebilecek over/yumurtalik kistleri hakkinda ayrintili bir yaziyi daha sonra yazacagim.
Ancak
sunu hemen belirtmek isterim : Tum kistlerin ameliyat edilmesi gerekmez !
Bunlarin
çogu kendiliginden veya tedaviyle geçecek fonksiyonel kistlerdir.Ameliyat
edilmez ama takip edilmeleri de gerekir.Zira over/yumurtalik kanserlerinin de çogu
baslangiçta kist seklinde ortaya çikarlar .
Over/yumurtalik kanserinin geç teshis edilmesinin nedeni agri veya kanama gibi fazla bir bulgu vermemesidir. Ultrason/echographie uygulamalarinin giderek daha siklikla yapildigi gunumuz sartlarinda biz doktorlar bu kanseri bazen tesadufen buluyoruz.
Ne yazik ki gunumuzde henuz serviks veya meme kanserinde oldugu gibi over kanserinde erken teshis konmasini saglayacak ozel bir yontem yoktur.
Tabii ki kontrollerini duzenli yaptiran kadinlarda erken teshis sansi daha yuksektir.
Over kanserleri hiç çocugu olmamis kadinlarda, ilk adetlerini erken gormus kadinlarda, menopoza geç girmis kadinlarda daha fazla gorulur. Genetik faktorler fazla degildir (%10 kadar) Eger genetik faktor mevcutsa meme kanserleriyle birlikte de gorulebilirler.
Kadinlarda her yasta gorulebilirler ancak daha ziyade 55 yasindan sonra ortaya çikarlar 90li yaslara kadar da gorulebilirler.
Oral kontraseptif kullanilmasinin over kanseri riskini azalttigi bilimsel olarak ispatlanmistir. Menopoz tedavisinde hormon replasmani riski bir miktar artirir.
Kisirlik tedavisinde kullanilan yumurtalik uyaricisi haplarin ve ignelerin bu riski artirabilecegi dusunulmus ancak bilimsel arastirmalar bu tezi çurutmustur.
Hastalik uzun bir sure bulgu vermez. Ilk bulgular bel ve sirt agrisi, çabuk yorulmak, karin sisligi, karin agrisi; siklikla idrara çikmak seklinde olabilir.
Hasta bu sikayetlerle doktora geldiginde jinekolojik muayenede kitle saptanabilir.Teshis için ilk etap echographie/ultrason istemektir. Echographie’de yumurtalik bolgelerinde kitle olup olmadigi bu kitlenin muhtevasinin ne oldugu, batin içinde « ascite » dedigimiz sivi birikimi olup olmadigi saptanir ve daha detayli tetkik gerekirse scanner ve IRM de istenebilir.
Ote yandan kan ornegi almak suretiyle bazi « marqueurs » lerin yuksek olup olmadigina bakilir .
Kesin teshis ancak ameliyatla konulabilir.Ameliyat ise kanser suphesi çok yuksek ise « laparotomie » seklinde yani batin açilarak yapilir.
Ameliyatta
kitle,yumurtaliklar,uterus ve batin boslugundaki tum supheli lezyonlar çikarilir
ve ameliyat sonrasi chimiothérapie/kemoterapi uygulanir. Chimiothérapie’nin
hangi protokolle uygulanacagi, kaç kur uygulanacagina kanserin cinsine yayilma
durumuna gore karar verilir. Chimiotherapie
bittikten sonra genellikle ikinci bir ameliyatla (second look) karin içine
tekrar bakilir. Bu ameliyat coelioscopie/endoscopie teknigiyle de yapilabilir.
Hastalik
ilk donemde yakalanabildiyse anlattigim tedaviyle hastanin 5 yil yasama sansi en
az %90 dir.
Son
donemde yakalandiysa yani hastalik vucudun baska bolumlerine de yayilmissa bu
sans %10 lara kadar duser.
Hastalik
iyilestiyse yani hasta tam remisyona girmisse hastanin hem kan tahlilleri, hem
klinik muayene hem de echographie ile duzenli takip altinda olmasi gerekir.
Hepinize
saglikli gunler dilerim.
Dr
Serdar DALKILIC - Gynécologue-Obstétricien
Longjumeau
hastanesi Kadin-Dogum ve Pediatri klinikleri bolum baskani
Yumurtalik ve tuba (rahim
borusu)
Echographie’de over
kanseri suphesi
IRM de over kanseri
Coelioscopie ile ameliyat